Revolte
"Ik spreek vanonder puinhopen! Ik schreeuw vanonder lawines! En toch herkennen ze mijn stem. En toch word ik opnieuw geloofd." Anna Achmatova
Wat betekent moed? Vroeger en nu? In de nieuwe voorstelling Revolte gaat theatermaakster Daniëlle van de Ven op zoek naar een antwoord op die vraag. Een aantal jaren geleden 'ontdekte' ze de Russische dichteres Anna Achmatova. Zij leefde in de voormalige Sovjet-Unie ten tijde van de Stalin-terreur. Het regime ontnam haar het vrije woord en maakte haar monddood door een publicatieverbod op te leggen, maar ze bleef in het geheim schrijven. Ze verbrandde haar teksten en vertelde haar gedichten op fluistertoon door. Anna Achmatova's onverzettelijkheid en haar moed niet te buigen voor haar lot, inspireerde Daniëlle van de Ven.
Revolte is in al haar radicale eenvoud en moedige kwetsbaarheid een beeldende confrontatie met Achmatova's werk en tijd en hoe zich dat met onze tijd verhoudt. Op ontroerende wijze maakt Daniëlle van de Ven kenbaar en invoelbaar wat het betekent om te doen wat je moet doen. Hoe je je kunt wapenen tegen de wijdvertakte onverschilligheid tegenover alles wat kwetsbaar is en wat zich verzet tegen de maalstroom van altijd maar in de pas te moeten lopen. Revolte neemt het op voor de eenling. Als een verstilde revolutie.
Revolte is de derde samenwerking met regisseur Sam Bogaerts, die eerder als begeleider/regisseur bij Wraakoefening en Het vuur, de zee betrokken was.
Makers & team:
Sam Bogaerts (regie/audio-ontwerp) en Daniëlle van de Ven (idee/spel)
Spelbegeleiding: Sam Bogaerts en Peter Gorissen
Eindregie: Sam Bogaerts
Toneelbeeld: André Joosten
Grand Theatre Groningen met lichtontwerp (Wil Frikken), techniek (Igor Shumlyanskiy), productie (Pol Wijnberg), publiciteit (Marjan Moes).
Een voorstelling van de stichting Rode Wolf in samenwerking met het Grand Theatre Groningen. Première Grand Theatre Groningen: 28 mei 2011
Speeldata 2011:
- zo 16/10 → 16:00 Grand Theatre Groningen | grand-theatre.nl
- do 20/10 theater De lieve vrouw Amersfoort | lievevrouw.nl
- za 5/11 theater De nieuwe vorst Tilburg | denwevorst.nl
- do 17, vr 18, za 19/11: theater Kikker Utrecht | theaterkikker.nl
Anna Achmatova
Uit het Zjdanov (minister van cultuur van de Sovjet-Unie) decreet, waarin de banvloek over Achmatova werd uitgesproken:
“De thematiek van Achmatova’s lyriek is door en door individualistisch. De reikwijdte van haar poëzie is zielig beperkt. Het is de poëzie van een hysterisch dametje, dat fladdert tussen haar boudoir en de kapel. De basis van haar poëzie wordt gevormd door erotische liefdesthema’s, vervlochten met motieven van droefenis, verlangen, dood, mystiek en verdoemd zijn. Het is een gevoel, dat men alleen kan verwachten in het sociale bewustzijn van een uitstervende groep.”Anna Achmatova wordt beschouwd als de grootste Russische dichteres. Ze werd geboren als Anna Andrejevna Gorenko in 1889 vlakbij Odessa in de Oekraïne maar schreef al op jonge leeftijd onder haar schrijversnaam Anna Achmatova. In 1910 trouwde ze met de dichter Nikolai Goemiljov van wie ze in 1918 opnieuw scheidde. Goemiljov werd in 1921 wegens zijn vermeende deelname aan een contrarevolutionair complot gefusilleerd. Achmatova raakte bevriend met dichters Osip Mandelstam en Boris Pasternak en schreef regelmatig over de liefde. De bolsjewieken, die er op uit waren alle sporen van ‘kleinburgerlijke’ voor-revolutionaire cultuur te vernietigen, vonden haar werk te soft, te persoonlijk en niet interessant voor arbeiders. Ze werd bekritiseerd omwille van haar zogenaamde bourgeoismentaliteit en kreeg vanaf 1925 een publicatieverbod. Sindsdien schreef ze in het geheim en werkte verder als literair vertaalster. In de jaren dertig, toen de stalinistische terreur zich steeds heviger over Rusland uitbreidde, verloor zij enkele van haar beste vrienden, minnaars en collega’s. Ze werden weggevoerd naar kampen en kwamen nooit terug. Haar zoon Lev Goemiljov werd jarenlang opgesloten in een Siberisch strafkamp. In 1940 verscheen de bundel Requiem waarin de Stalin-terreur aan bod kwam. Na de oorlog werd ze beschuldigd als volksvijand en uit de schrijversbond gezet. Pas in 1958 werd haar werk weer, maar zwaar gecensureerd, uitgegeven. Ze stierf op 5 maart 1966.
Anna Achmatova is symbool komen te staan voor de kunstenaar die onder dictatuur trouw blijft aan zichzelf en zijn idealen.
